Yazılar nasıl daha kolay okunur?
Bir yazıyı okumak için gözünü kısmak veya satırları tekrar takip etmek zorunda kalıyorsan tasarımda bir sorun olabilir. Çoğu zaman yazı ile arka plan arasındaki farkı artırmak, harfleri büyütmek ve satırları açmak yardımcı olur.
Okunabilirlikte benim için ilk ölçüt, okurun metni çözmek için gereksiz çaba harcamaması. Hafif gri yazı bazen zarif görünüyor ama uzun bir paragraf boyunca yorucu olabiliyor. Bu yüzden yalnızca başlık ekran görüntüsüne bakarak font ve renk seçmem. Gerçek bir yazıyı telefonda okumayı da tasarımın bir parçası sayarım.
1. Yazıyı zeminden ayır
Koyu gri bir zeminde biraz daha açık gri metin zor seçilir. Aynı metni açık bir renkle yazdığında fark hemen görünür. Kapaktaki iki telefon ekranı bu farkı gösteriyor.
Web erişilebilirliği rehberi WCAG 2.2, normal metin için en az 4,5:1, büyük metin için 3:1 kontrast oranı ister. Kontrast, yazı rengiyle arka planın ne kadar ayrıştığını ölçer. Oranı bir kontrast ölçüm aracıyla kontrol edebilirsin.
2. Satırlara boşluk bırak
Başlıklarda satırları fazla yaklaştırmak, özellikle Türkçe harflerin noktalarını ve işaretlerini üst satıra bindirebilir. Bu blogda başlıkların satır yüksekliği harf boyutunun yaklaşık 1,35 katı; metinlerde ise daha geniş bir aralık kullanılıyor.
Bunlar bu sayfanın tasarım tercihleri. Kendi fontunda en rahat okunan aralığı seçmek için iki satırlı bir başlık ve uzun bir paragrafla deneme yap.
3. Telefonda ve büyüterek kontrol et
Sayfayı dar bir ekranda aç. Ardından metni yüzde 200 büyüt. Başlıklar kesiliyor mu, satırlar üst üste geliyor mu, düğmeler ekrandan taşıyor mu? WCAG, metin bu ölçüde büyütüldüğünde içerik veya işlev kaybolmamasını ister.
Yayınlamadan önce şu üç şeyi kontrol et: yazı zeminden ayrılıyor, satırlar çakışmıyor ve büyütülen metin hâlâ okunabiliyor.
Benim yaklaşımım
Bir blog tasarımında önce uzun paragrafı ve iki satırlı başlığı kontrol ederdim. Başlığı sıkıştırarak tek satırda tutmak yerine nefes almasına izin vermeyi tercih ederim. Büyütülen metnin düğmeleri veya görseli bozmadığını görmek de önemli. Benim gözümde rahat okuma, gösterişli bir tipografik numaradan daha değerli.
